×
English? Statement In ontwikkeling Uitgevoerd Niet uitgevoerd Residenties Lezingen Teksten Publicaties Resume Contact Pers
☰ Edwin Stolk

Lotte Stam-Beeseplein

2026


— voorstel Krimpen 750

KRIMPEN AAN DEN IJSSEL — Eén straatnaambord maakt van het centrum een collaboratief kunstwerk. Voor wie zich dat realiseert — het is ongekend. Met kunst geven we vorm aan de wereld waarin we willen leven. In het dorp Krimpen zit de centrumruimte op slot. Daarom ben ik opzoek naar 'sleutelmakers' die samen toegang kunnen bieden tot de verbeelding van de toekomst. Mijn oproepen zijn hier en hier te vinden op de vrijwilligerswebsite 'Krimpen voor Elkaar'.

Het 'Lotte Stam-Beeseplein' biedt ons de kans om de toekomst van het dorpshart te verbeelden. Hoe? Iedereen die deze culturele ruimte gebruikt wordt deelnemer in deze ontwikkeling. Dat betekent dat we met onze handelingen betekenis geven aan de omgeving. Wanneer we hier samen echt iets anders organiseren — bouwen we aan het dorpshart van morgen.

In 2024 ben ik uitgenodigd door beleidsadviseur Ellen Jacobs (Cultuur, Taal en Evenementen). Ik kreeg de vraag om het uitblijven van het bruisende dorpshart te onderzoeken. De gemeente maakt sinds 2006 technische plannen voor het centrum, maar een verandering blijft uit. Wanneer we van deze centrumruimte een culturele bouwplaats maken, kunnen we dit vraagstuk van meerdere kanten bekijken.

Lotte Stam-Beeseplein 2026

De feiten spreken voor zich: de lokale politiek slaagt er niet in de impasse te doorbreken, de vastgoedeigenaar toont geen enkel initiatief en bewoners consumeren deze falende ruimte louter passief. Een nieuwe vorm van ruimtelijke betrokkenheid is daarom urgent.

Juist door binnen de huidige kaders alternatieve en actieve gebruiksvormen te introduceren, leggen we het fundament voor een nieuwe toekomst. Een overtuigende culturele ontwikkeling geeft ons de regie over het centrum terug. Hiermee activeren we deze ruimte tot een richtinggevend democratisch platform waarmee alle partijen onvoorwaardelijk rekening moeten houden.

"Wanneer de geprivatiseerde ruimte niet meebeweegt met de wensen van deze tijd, moeten we onze idealen door de lucht eroverheen bouwen."

— citaat uit het artikel: Een leven in dienst van Ruimtes voor het één en het ander

Lotte Stam-Beeseplein - Krimpen aan den IJssel

LOTTE STAM-BEESE — Ruim 24 jaar woonde architect en stedenbouwkundige Charlotte (Lotte) Ida Anna Stam-Beese in Krimpen aan den IJssel. Ik schreef een tekst met de titel 'Een leven in dienst van Ruimtes voor het één en het ander' over haar leven en werk. Dit werd gepubliceerd in het voorjaarsnummer Van Yssel Tot IJssel in 2026 van de Historische Kring Krimpen aan den IJssel.

In de wederopbouwperiode speelde zij een hele grote rol. Haar belangrijkste stedenbouwkundige ontwerpen voor Rotterdam zijn: Kleinpolder (1947 — 1952), Pendrecht (1949 — 1952) en Alexanderpolder/Ommoord (1957 — 1971). Door haar ideeën heb ik me laten inspireren, ze was haar tijd ver vooruit.

Vanaf 1963 woonde zij op IJsseldijk 284, in een dijkhuis dat naar haar ontwerp werd verbouwd. In de jaren 60 tekende zij al een tweede oeververbinding voor het dorp. Ook trok zij de metrolijn door, in een lus van Capelle naar Krimpen. Het was haar overtuiging dat je de woonomgeving samen bouwt — als een spiegel van de tijd. “De grond behoort ons allen toe”, was een gevleugelde uitspraak van haar. Op 16 november 1988 is zij op 85 jarige leeftijd in het dorp overleden. Het huisje waar zij woonde werd onlangs afgebroken.

"Als je nalaat de toekomst te verbeelden, dan adviseert Maakdestad in de nieuwe omgevingsvisie de kwaliteiten van het verdwenen dorp te behouden. Dat lijkt onschuldig (van deze stadsmakers) – maar je trekt ook geen kleren aan die je niet meer past."

— citaat uit column: Zoeken naar een 'Hart van Krimpen'

Als we in Krimpen nadenken over het dorpshart kunnen we niet om het gedachtegoed van Lotte Stam-Beese heen. Hoewel haar vroege modernisme leidde tot de strakke functionele scheiding die nu knelt, bieden haar diepere Bauhaus-idealen en haar visie op de wijkgedachte juist radicale nieuwe perspectieven om de centrumsituatie in Krimpen vlot te trekken.

Het Lotte Stam-Beeseplein is een manier om samen met ondernemers, inwoners en gemeentemedewerkers de toekomst te verbeelden. Op deze manier ontstaat de mogelijkheid om te ervaren hoe het ook anders kan. Het is bedoeld als een levend voorproefje om de vastgelopen realiteit in Krimpen open te breken. Het is tijd om de auto-ideologie los te laten en een karakteristiek dorpshart te ontwerpen voor de mens en de leefgemeenschap.

Lotte Stam-Beeseplein 2026
— voorstel Krimpen 750

LOTTE STAM-BEESEPLEIN — Na een grondig onderzoek (2024 — 2025) presenteerden we eind vorig jaar een denkbeeldig dorpsplein. Het Lotte Stam-Beeseplein is een 'culturele bouwplaats.' Hier wordt het mogelijk om het dorpshart van de toekomst te verbeelden. Het vraagt iedereen om deelnemer te worden in dit schouwspel.

"Wie het Raadhuisplein bezoekt, heeft daar op het elektriciteitshuisje wellicht een opmerkelijk bordje zien hangen met de tekst: “Lotte Stam-Beeseplein”. Wat doet dat bordje daar? Het heeft alles te maken met onze verbeelding en met het nadenken over een levend dorpshart."

— citaat uit Magazine De Klinker: Hoe krijgt Krimpen een levend hart?

Het straatnaambord is nu een deur naar de verbeelding van een toekomst. Nu kunnen we de geparkeerde auto's weg dansen. Want laten we eerlijk zijn. Als de geprivatiseerde dorpsruimte niet meebeweegt met de collectieve wensen van onze tijd, dan heeft Lotte Stam-Beese ons laten zien dat we vanuit een ongekend optimisme onze idealen door de lucht eroverheen kunnen bouwen.

In Krimpen aan den IJssel wordt gewoond door 30.000 mensen, maar wordt er ook "wonende gebouwd" aan het dorp?

Hartelijke groet, Edwin Stolk.


Het 'Lotte Stam-Beeseplein' is onderdeel van het locatieonderzoek 'cardio_visie' en het artistieke concept 'de voorstelling'. Het werd mogelijk gemaakt met een bijdrage van Innovatielabs en cofinaciering van de gemeente Krimpen aan den IJssel.

'Lotte Stam-Beeseplein' werd genoemd in de volgende media: Magazine De Klinker.

'Lotte Stam-Beeseplein' volgt het concept achter: #theorganisation.

Wanneer u op de hoogte wilt blijven van mijn activiteiten kunt u zich hier inschrijven voor mijn nieuwsbrief.

fotos | videos | pers | Krimpen aan den IJssel